Skuratowicz, Piotr (1929–2004)

Piotr Skuratowicz, urodzony 5 kwietnia 1929 roku we wsi Manichy (powiat wilejski), był wybitnym multiinstrumentalistą i budowniczym instrumentów, reprezentującym wileńską tradycję muzyczną w regionie Kujaw i Pomorza. Wychował się w rodzinie o wielopokoleniowych tradycjach muzykanckich. Pierwsze kompetencje wykonawcze zdobywał pod kierunkiem wujka, od którego odziedziczył również swój pierwszy instrument – wykonane ze drewna świerkowego cymbały. Edukacja muzyczna Skuratowicza miała charakter wszechstronny; opanował on grę na siedmiu instrumentach, w tym na akordeonie, saksofonie oraz trąbce.

Wczesny etap jego działalności artystycznej związany był z rodzimą Wileńszczyzną, gdzie wraz z bratem Franciszkiem (harmonistą) stworzył trzon kapeli rodzinnej. Po wojnie i przesiedleniu kontynuował praktykę muzyczną w nowym miejscu zamieszkania. W latach 60. XX wieku kapela Skuratowiczów, działająca w Gradowie, obejmowała szerszy skład: obok Piotra i Franciszka (1910–1995) występowali w niej Jan Skuratowicz (trębacz) oraz Jan Szymański (skrzypek).

Równolegle do aktywności artystycznej Piotr Skuratowicz realizował się zawodowo jako pracownik Polskich Kolei Państwowych na stanowisku rewidenta taboru. Przynależność do środowiska kolejarskiego skutkowała jego udziałem w orkiestrach dętych – kolejowej oraz strażackiej.

Szczególnym rysem biografii Skuratowicza była jego działalność jako budowniczego cymbałów. W warunkach domowych, operując podstawowym instrumentarium warsztatowym (dłuto, strug, wiertarka), własnoręcznie skonstruował trzy egzemplarze instrumentu. Jego praktyka wykonawcza po przejściu na emeryturę przeniosła się w dużej mierze w przestrzeń publiczną. Stał się postacią ikoniczną dla Inowrocławia, gdzie regularnie koncertował w Parku Solankowym oraz na miejskich deptakach. Występował również w innych miastach regionu i kraju (Bydgoszcz, Toruń, Poznań, Gniezno), a także poza granicami Polski, m.in. w Berlinie, grając na dancingach oraz w cyrku.

Repertuar Piotra Skuratowicza stanowił syntezę tradycji kresowej z popularną muzyką rozrywkową. Wykonywał tanga, walce, marsze, piosenki wojskowe oraz utwory własnego autorstwa. Jego styl gry i osobowość artystyczna wywarły istotny wpływ na młodsze pokolenia muzyków – był m.in. mistrzem Krzysztofa Nawrockiego, któremu przekazał wiedzę o instrumencie oraz techniki wykonawcze.

Piotr Skuratowicz był znany z aktywnego udziału w życiu kulturalnym regionu; dokumentacja prasowa odnotowuje jego obecność m.in. podczas widowisk obrzędowych, takich jak inowrocławskie „Przywołania majowe” czy powitania wiosny na początku lat 2000. Zmarł 4 maja 2004 roku w Inowrocławiu. Choć jego postać nie została ujęta w przekrojowych monografiach poświęconych polskim cymbalistom w XX wieku, pozostaje on kluczowym depozytariuszem wileńskiej kultury muzycznej na terenie Kujaw, a jego spuścizna jest przechowywana w formie nagrań magnetofonowych oraz instrumentów znajdujących się w rękach kontynuatorów.