Sobolewski, Jan (1902–1992)

Jan Sobolewski urodził się w 1902 roku we wsi Dziawgi koło Lidy w rodzinie o silnych tradycjach muzycznych. Jego ojciec grał na cymbałach, lecz nie pozwalał synowi korzystać z instrumentu. Jan próbował więc odtwarzać melodie samodzielnie: układał szczapki drewna na wzór płytek instrumentu, grał również na szklankach napełnionych wodą. Z czasem opanował skrzypce, jednak jego głównym instrumentem stały się cymbały, które również sam budował.

Muzykował z członkami rodziny w kapeli Sobolewskich, występującej na weselach, wieczorynkach i innych miejscowych uroczystościach. Wyróżniał się techniką tłumienia palcami wybrzmiewających strun, co pozwalało mu uzyskiwać bardziej zróżnicowaną artykulację. Podczas służby wojskowej w Grudziądzu miał ze sobą cymbały i współtworzył kapelę grającą m.in. na zaręczynach, weselach i zabawach wojskowych.

W 1944 roku został wraz z rodziną wywieziony do Workuty. Przebywał tam do połowy lat siedemdziesiątych XX wieku. Na zesłaniu zbudował cymbały, grywał dla strażników i ich przełożonych, uzyskując dzięki temu dodatkową żywność, którą dzielił się ze współwięźniami. Nauczył gry jednego młodego człowieka, któremu pozostawił swój instrument. Wykonywał również ukradkiem melodie patriotyczne. Po powrocie do Polski zamieszkał w Wyszewie koło Koszalina.